W dzisiejszych czasach temat strzelanin szkolnych niestety nie jest już czymś rzadkim — ale mało kto wie, że już 100 lat temu, dokładnie 6 maja 1925 roku, w ówczesnym Wilnie (należącym wówczas do Polski), doszło do pierwszej szkolnej strzelaniny w historii II Rzeczypospolitej, a zarazem jednej z najwcześniejszych w Europie.
Głównymi sprawcami byli dwaj uczniowie Gimnazjum im. Joachima Lelewela – Stanisław Ławrynowicz i Janusz Obrąpalski. Pochodzili z zamożnych rodzin, walczyli jako ochotnicy w wojnie polsko-bolszewickiej, a później należeli do organizacji paramilitarnej "Strzelec". Znani byli z zachowań buntowniczych i agresywnych, a w 1924 roku obaj powtarzali klasę z powodu niezaliczenia egzaminów końcowych.
W 1925 ponownie podchodzili do egzaminów maturalnych. Kilka dni wcześniej Obrąpalski napisał list pożegnalny, w którym żegnał się z rodziną i prosił o opiekę nad swoją narzeczoną. Planowali z Ławrynowiczem zamach w czasie egzaminu, traktując go jako „akcję odwetową”.
6 maja 1925 dzień, który zmienił polską szkołę
Podczas egzaminu, około godziny 11:05, dyrektor szkoły, zauważył, że uczniowie rozmawiają między sobą i odebrał jednemu z nich kartkę. Wtedy Stanisław Ławrynowicz wyciągnął rewolwer i postrzelił dyrektora w ramię, po czym oddał kolejne strzały w stronę nauczycieli i uczniów.
Gdy trzech uczniów próbowało go obezwładnić, Ławrynowicz wyciągnął granat ręczny i rzucił go w ich stronę, zabijając siebie i dwóch kolegów. Obrąpalski natomiast wybiegł z sali i postrzelił egzaminatora w brzuch, a następnie rzucił kolejny granat – który jednak nie wybuchł. Na końcu strzelił sobie w głowę.
Początkowo media krajowe nie nagłośniły tragedii – była to sprawa politycznie niewygodna. Dopiero po kilku dniach temat podjęła prasa zagraniczna, a relacje o „krwawej masakrze w polskiej szkole” ukazały się w gazetach niemieckich, austriackich, a nawet w USA.
Czy Wilno 1925 było polskim Columbine?
Dziś masakrę porównuje się często z tragedią w Columbine High School z 1999 roku. Różni je epoka i tło społeczne, ale wspólne są niepokojące szczegóły:
Informacje:
Kurjer Wileński, 8 maja 1925
Kurjer Wileński, 12 maja 1925
Kurjer Wileński, 14 maja 1925
Nadniemeński Kurjer Polski, 10 maja 1925
Nadniemeński Kurjer Polski, 13 maja 1925
Nowa Ziemia Lubelska, 8 maja 1925
Polska Zbrojna, 7 maja 1925
Robotnik, 7 maja 1925
Słowo, 7 maja 1925
Warszawianka, 8 maja 1925
Warszawianka, 13 maja 1925
Ziemia Wileńska, 10 maja 1925
Ziemia Wileńska, 17 maja 1925
Dziennik Poznański, 14 maja 1925
Gazeta Mikołajowska, 16 maja 1925
Chwila, 8 maja 1925
Echo Tureckie, 17 maja 1925
Gazeta Kartuska, 12 maja 1925
Gazeta Poranna, 7 maja 1925
Gazeta Robotnicza, 8 maja 1925
Gwiazdka Cieszyńska, 12 maja 1925
Kurjer Poznański, 8 maja 1925
Kurjer Poznański, 14 maja 1925
Kurjer Warszawski, wydanie wieczorne, 19 maja 1925
Kurjer Wileński, 6 maja 1925
Kurjer Wileński, 7 maja 1925
Kurjer Wileński, 8 maja 1925
Kurjer Wileński, 12 maja 1925
Kurjer Wileński, 14 maja 1925
Nadniemeński Kurjer Polski, 10 maja 1925
Nadniemeński Kurjer Polski, 13 maja 1925
Nowa Ziemia Lubelska, 8 maja 1925
Polska Zbrojna, 7 maja 1925
Robotnik, 7 maja 1925
Słowo, 7 maja 1925
Brak komentarzy:
Prześlij komentarz